Psychotechnische test bij rekrutering: voorbeelden en voorbereiding
Steeds meer werkgevers, zowel openbare als private, gebruiken psychotechnische tests om hun kandidaten voor te selecteren. Ontdek de meest voorkomende proeven, hoe ze verlopen, 5 uitgewerkte voorbeelden en een methode om u rustig voor te bereiden.
Waarvoor dient een psychotechnische test bij rekrutering?
Met de psychotechnische test kan de werkgever kandidaten objectief vergelijken op vaardigheden die moeilijk uit een cv af te leiden zijn: logica, begrip, snelheid, nauwkeurigheid en gedrag in werksituaties. Hij komt vaak vroeg in de procedure, vóór de gesprekken, en kan eliminerend zijn.
U vindt hem terug bij de overheid, de politie, bij overheidsbedrijven, in de beveiliging en in veel privébedrijven, soms via rekruteringsbureaus.
De meest voorkomende proeven
Hoe verloopt de test?
- Online of ter plaatse : veel tests worden eerst op afstand afgelegd, op de computer, met eventueel later een controle.
- Getimed : elke proef heeft een beperkte duur; snelheid maakt deel uit van de evaluatie.
- Vergeleken : uw score wordt vaak afgezet tegen een referentiegroep of een drempel die de werkgever bepaalt.
- Gecombineerd : meerdere proeven volgen elkaar op, daarna komt meestal een sollicitatiegesprek en soms een assessment.
5 uitgewerkte voorbeelden van een psychotechnische test bij rekrutering
Eén voorbeeld per grote familie van proeven. Probeer binnen een minuut te antwoorden voordat u de oplossing opent.
Voorbeeld 1: logicatest (letterreeks)
Welke letter vervolledigt de reeks: A – C – F – J – O – ?
- A) S
- B) T
- C) U
- D) V
Bekijk het antwoord en de methode
Antwoord C: U. De sprongen worden bij elke stap 1 groter: A (+2) C (+3) F (+4) J (+5) O (+6) U. Tip: vervang de letters door hun plaats in het alfabet (1, 3, 6, 10, 15…) om de logica te zien.
Voorbeeld 2: numeriek redeneren
Een artikel kost € 50 exclusief btw. Wat is de prijs inclusief 21 % btw?
- A) € 55,50
- B) € 60,50
- C) € 61,00
- D) € 71,00
Bekijk het antwoord en de methode
Antwoord B: € 60,50. 50 × 1,21 = € 60,50. Vermenigvuldigen met 1,21 komt neer op 21 % bijtellen in één bewerking.
Voorbeeld 3: verbaal redeneren (waar, niet waar of niet te zeggen)
‘Sinds januari moeten alle verlofaanvragen via het onlineplatform worden ingediend. Aanvragen op papier worden niet meer behandeld, behalve voor medewerkers die langdurig arbeidsongeschikt zijn.’
Stelling: ‘Een medewerker die langdurig arbeidsongeschikt is, kan zijn aanvraag nog op papier indienen.’
- A) Waar
- B) Niet waar
- C) Kan niet worden afgeleid
Bekijk het antwoord en de methode
Antwoord A: waar. De tekst voorziet uitdrukkelijk in deze uitzondering. Let op: als de stelling ‘Het platform werd in januari opgericht’ was geweest, was het juiste antwoord ‘niet te zeggen’: de tekst zegt wanneer de regel geldt, niet wanneer het platform werd opgericht.
Voorbeeld 4: situationeel beoordelingsvermogen
Tien minuten voor het einde van uw werkdag bezorgt een collega u een dossier dat als dringend wordt voorgesteld. U hebt meteen na het werk een belangrijke persoonlijke afspraak. Wat is de meest gepaste reactie?
- A) Vertrekken zonder iets te zeggen
- B) Uw afspraak annuleren zonder na te gaan
- C) De echte deadline nagaan en het vervolg regelen met uw verantwoordelijke
- D) Het dossier terugsturen naar de collega
Bekijk het antwoord en de methode
Meest gepaste antwoord: C. Zo verzoent u de continuïteit van de dienst met uw verplichtingen: u schat de urgentie in en zoekt dan een transparante oplossing (behandeling de volgende ochtend als eerste, overname door een collega, enz.). In deze tests worden communicatie, verantwoordelijkheid en dienstverlening meestal hoger gewaardeerd dan extreme reacties.
Voorbeeld 5: abstract redeneren
Welke pijl vervolledigt de reeks: ↑ → ↓ ← ↑ ?
- A) ↑
- B) →
- C) ↓
- D) ←
Bekijk het antwoord en de methode
Antwoord B: →. De pijl draait bij elke stap een kwartslag in wijzerzin. Na ↑ komt dus →.
Logicatest bij rekrutering: hoe boekt u vooruitgang?
De logicatest is vaak het meest gevreesde onderdeel. Hij bevat reeksen (letters, getallen, figuren), matrices en deductieve redeneringen. Goed nieuws: deze proeven steunen op een beperkt aantal mechanismen (afwisseling, progressie, rotatie, symmetrie, eenvoudige bewerkingen). Hoe vaker u ze tegenkwam, hoe sneller u ze herkent.
7 tips om te slagen voor uw psychotechnische test
- Ga na welke proeven aangekondigd worden in de uitnodiging en oefen die eerst.
- Werk met tijdslimiet : snelheid kunt u net zo goed oefenen als nauwkeurigheid.
- Analyseer elke fout : noteer het mechanisme dat u niet zag.
- Lees elke instructie tot het einde, vooral bij vragen ‘waar, niet waar of niet te zeggen’.
- Blijf niet hangen : een vraag die te lang duurt kost punten bij de volgende.
- Wees consequent in persoonlijkheidsvragenlijsten: antwoord eerlijk in plaats van het ‘juiste’ antwoord te zoeken.
- Zorg voor de juiste omstandigheden : stabiele verbinding, rustige plek, identiteitsbewijs indien gevraagd.
Op Psychotechniques.be vindt u al deze proeven op één plek: numeriek, verbaal en abstract redeneren, situationeel beoordelingsvermogen, postbakoefening, dossierbehandeling, mondeling sollicitatiegesprek en databeroepen.
Veelgestelde vragen over de psychotechnische test bij rekrutering
Kunt u zich voorbereiden op een psychotechnische test?
Ja. De gemeten vaardigheden gaan duidelijk vooruit met oefening, omdat u de formats, de mechanismen en het tijdsbeheer leert kennen. Een regelmatige voorbereiding van enkele weken is meestal efficiënter dan op het laatste moment herhalen.
Hoe lang duurt een psychotechnische test bij rekrutering?
Dat hangt af van het aantal proeven. Een proef duurt meestal enkele tientallen minuten, en een volledige sessie kan meerdere uren duren. De uitnodiging van de werkgever vermeldt het programma.
Is de psychotechnische test eliminerend?
Vaak wel: er kan een minimumdrempel gelden om naar de volgende stap te gaan. In andere procedures wordt hij gecombineerd met het sollicitatiegesprek voor de eindbeslissing.
Wat controleert de persoonlijkheidsvragenlijst?
Ze beschrijft uw manier van werken (organisatie, omgang met anderen, omgaan met stress…). Er is geen enkel juist antwoord; de werkgever kijkt vooral naar de match met de functie en de consistentie van uw antwoorden. Zie onze pagina persoonlijkheidstest.
Zijn uw oefeningen de officiële tests van werkgevers?
Nee. Het zijn oefeningen die ontworpen zijn naar het model van de proeven die bij rekrutering gebruikt worden, zodat u vertrouwd raakt met de formats en aan uw methode kunt werken.